Arakan Express Daily

 တင္ႏုိင္တိုး)

ရႇစ္ေလးလံုး ဒီမုိကေရစီ အေရးေတာ္ပံု ေနာက္ဆက္တြဲအျဖစ္ ေပၚေပါက္ခဲ့ရသည့္ န၀တ (ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕) သည္ ၁၈ စက္တင္ဘာ ၂၀၁၃ တြင္ ၂၅ ႏႇစ္ တင္းတင္းျပည့္ခ့ဲၿပီ ျဖစ္ပါသည္။

န၀တအဖြဲ႕

န၀တေခၚ ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရး အဖြဲ႕ကုိ ၁၈ စက္တင္ဘာ ၁၉၈၈ တြင္ အမိန္႔အမႇတ္(၁/၈၈)ျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။ ဥကၠ႒အျဖစ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေစာေမာင္က ေဆာင္ရြက္ၿပီး အဖြဲ႕၀င္မ်ားအျဖစ္ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး သန္းေရႊႏႇင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မ်ား ျဖစ္ၾကေသာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေမာင္ေမာင္ခင္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္တင္ထြန္း၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဘုန္းျမင့္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္စိန္ေအာင္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ခ်စ္ေဆြ၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္မ်ား ျဖစ္ၾကေသာ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ေအာင္ရဲေက်ာ္၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ေက်ာ္ဘ၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ေမာင္ေအး၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ၪာဏ္လင္း၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ျမင့္ေအာင္၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ျမသင္း၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ထြန္းၾကည္၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ေအးေသာင္၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ မ်ဳိးညြန္႔၊ ဗိုလ္မႇဴးႀကီး ေမာင္သင့္တုိ႔ ပါ၀င္ၾကသည္။ ဗိုလ္မႇဴး ခ်ဳပ္ခင္ညြန္႔က အတြင္းေရးမႇဴး(၁)၊ ဗိုလ္မႇဴးႀကီး တင္ဦးက အတြင္းေရးမႇဴး (၂)အျဖစ္ ပါ၀င္ပါသည္။

စစ္ဘက္ဆုိင္ရာ အဖြဲ႕အစည္း

န၀တအဖြဲ႕တြင္ ပါ၀င္သူမ်ားကုိ ေလ့လာၾကည့္ပါက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး တစ္ဦး၊ ဒုဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး တစ္ဦး၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ငါးဦး၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ ၁၀ ဦး၊ ဗိုလ္မႇဴးႀကီးႏႇစ္ဦး စုစုေပါင္း ၁၉ ဦး ျဖစ္ပါသည္။ အဆင့္အျမင့္ဆံုးက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ျဖစ္ၿပီး အဆင့္အနိမ့္ဆံုးက ဗိုလ္မႇဴးႀကီး ျဖစ္သည္။ စစ္ဘက္ဆုိင္ရာ ေခါင္းေဆာင္မ်ား အားလံုးမႇာ ယခင္ ျမန္မာ့ဆုိရႇယ္လစ္ လမ္းစဥ္ပါတီ ဥကၠ႒ႀကီး ဦးေန၀င္း၏ တပည့္ရင္းမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး ဦးေန၀င္း၏ လမ္းညႊန္ခ်က္ျဖင့္ ယင္းသို ့စစ္အာဏာ သိမ္းခဲ့သည္ဟု ဆုိႏုိင္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ ဦးေန၀င္း အပါအ၀င္ ယခင္ႏိုင္ငံ့ ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းမ်ားအား ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းမႈမ်ိဳး မရႇိသျဖင့္ အမႇန္တကယ္ စစ္အာဏာ သိမ္းျခင္းမ်ဳိး မဟုတ္ေၾကာင္း သိသာထင္ရႇားလႇသည္။

ေတာ္လႇန္ေရးေကာင္စီ အာဏာသိမ္းစဥ္က

၂ မတ္ ၁၉၆၂တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေန၀င္းက တုိင္းျပည္ေခ်ာက္ထဲက်ရန္ လက္ႏႇစ္လံုးသာ လုိေတာ့သည္ဆုိကာ အာဏာသိမ္းခဲ့သည္။ ယင္းသို႔ အာဏာသိမ္းစဥ္က ယခင္ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရလက္ထက္ သမၼတ မန္း၀င္းေမာင္၊ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးႏုတို႔ အပါအ၀င္ အစိုးရအဖြဲ႕ တစ္ဖြဲ႕လံုးကုိ ဖမ္းဆီးအက်ဥ္း ခ်ထားခဲ့သည္။ လူမ်ဳိးစု လႊတ္ေတာ္နာယက (သမၼတေဟာင္း) စ၀္ေရႊသိုက္ဆုိလွ်င္ အက်ဥ္းခ်ထား ခံရစဥ္အတြင္း ကြယ္လြန္ခဲ့သည္။ ယခု ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေစာေမာင္ဦးေဆာင္ေသာ န၀တအစုိးရ အဖြဲ႕ကမူ ဦးေန၀င္း အပါအ၀င္ ယခင္အစိုးရ အဖြဲ႕၀င္ေဟာင္းမ်ားအား ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းျခင္း မျပဳ႐ံုမွ်မက အကာအကြယ္ပင္ ေပးထားခဲ့သည္။

တစ္သီတစ္တန္း ေပၚထြက္လာေသာ အမိန္႔မ်ား

န၀တအစိုးရ တက္လာသည့္ စက္တင္ဘာ ၁၈ ရက္တြင္ပင္ ျပည္သူလူထုအား စီတန္းလႇည့္လည္ျခင္း၊ သပိတ္စခန္းဖြင့္ျခင္း၊ လမ္းပိတ္ဆုိ့ဆႏၵျပျခင္းႏႇင့္ လံုျခံဳေရးတာ၀န္ထမ္းေဆာင္သူမ်ားကို ေႏႇာင့္ယႇက္ျခင္း မျပဳရန္ႏႇင့္ ညမထြက္ရအမိန္႔ကုိ ထုတ္ျပန္ခဲ့ သည္။ ယင္းေန့၌ပင္ အစုိးရဌာနအသီးသီးမႇ အရာထမ္း၊ အမႈထမ္းမ်ားအား ၂၆ စက္ တင္ဘာ ၁၉၈၈ ေနာက္ဆံုးထား၍ လုပ္ငန္း ခြင္သို႔ျပန္လည္၀င္ေရာက္ၾကရန္ အမိန္႔ကုိလည္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ယခင္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအားရပ္စဲ

၁၈ စက္တင္ဘာ ၁၉၈၈ တြင္ပင္ န၀တသည္ ယခင္အစိုးရ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား ျဖစ္ၾကေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္၊ ႏိုင္ငံေတာ္ေကာင္စီ၊ ၀န္ႀကီး အဖြဲ႕၊ ျပည္သူ႔တရားသူႀကီး အဖြဲ႕၊ ျပည္သူ႔ဥပေဒ အက်ိဳးေဆာင္အဖြဲ႕၊ ျပည္သူ႔လုပ္ငန္း စစ္ေဆးေရး အဖြဲ႕ႏႇင့္ ျပည္နယ္ႏႇင့္တုိင္း၊ ၿမိဳ႕နယ္ ရပ္ကြက္ေက်းရြာ ျပည္သူ႔ေကာင္စီ အဆင့္ဆင့္ႏႇင့္ ဒုတိယ၀န္ႀကီးမ်ားကုိ ဖ်က္သိမ္းေၾကာင္း ေၾကညာခ်က္ အမႇတ္(၂/၈၈)ျဖင့္ ထုတ္ျပန္လုိက္ပါသည္။ ယင္းေန့၌ပင္ န၀တအဖြဲ႕က ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္သည္ လြတ္လပ္၍ တက္ႂကြေသာ ႏိုင္ငံျခားေရး၀ါဒကုိ ဆက္လက္ က်င့္သံုးသြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေၾကညာခဲ့သည္။

န၀တဥကၠ႒ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေစာေမာင္

န၀တအဖြဲ႕၏ ဥကၠ႒က ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေစာေမာင္ျဖစ္သည္။ ဦးေစာေမာင္ကုိ ၁၉၂၈ ခုႏႇစ္တြင္ ဦးေမာင္ကေလးႏႇင့္ ေဒၚမႇတ္တုိ႔က မႏၲေလးၿမိဳ႕တြင္ ဖြားျမင္ခဲ့သည္။ ငယ္စဥ္က မႏၲေလး ေနရႇင္နယ္ေက်ာင္းေခၚ ဗဟုိအမ်ဳိးသား အထက္တန္းေက်ာင္း၌ ပညာဆည္းပူးခဲ့သည္။ ထိုေက်ာင္း၏ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးက ဆရာႀကီး ဦးရာဇတ္ ျဖစ္သည္။ဦးေစာေမာင္က ေက်ာင္းေနစဥ္ကပင္ ေက်ာင္းသား ရဲညြန့္တပ္ဖြဲ႕၌ တပ္စိတ္မႇဴးျဖစ္ခဲ့သည္။

ဂ်ပန္ေခတ္ ေနာက္ပုိင္းတြင္ လွ်ပ္စစ္ပညာ ေလ့လာခဲ့ၿပီး နန္းတြင္းအမႇတ္ (၉၂၂)ႏႇင္ ့အမႇတ္(၁) ၿမိဳ႕နယ္ အင္ဂ်င္နီယာတပ္ တုိ႔တြင္ လွ်ပ္စစ္ပညာသည္အျဖစ္ ၀င္ေရာက္ အမႈထမ္းခဲ့သည္။ မႏၲေလးၿမိဳ႕တြင္းရႇိ ဓာတ္တုိင္အမ်ားစုက ဦးေစာေမာင္ကုိယ္တုိင္ လွ်ပ္စစ္ပညာသည္ (Electrician)ဘ၀က စုိက္ထူခဲ့သည့္ ဓာတ္တုိင္မ်ား ျဖစ္သည္။

စစ္မႈထမ္းဘ၀

၂၃ ဒီဇင္ဘာ ၁၉၄၉တြင္ ဦးေစာေမာင္ သာမန္တပ္သား တစ္ေယာက္အျဖစ္ တပ္ထဲသုိ႔ ၀င္ခဲ့သည္။ ထုိ့ေနာက္ တပ္ၾကပ္၊ တပ္ၾကပ္ႀကီး ရာထူးမ်ား ရရႇိခဲ့သည္။ ၁၉ ႏို၀င္ဘာ ၁၉၅၁ တြင္ ဗိုလ္သင္တန္း အမႇတ္စဥ္ (၆)သုိ႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး ၃၀ ဧၿပီ ၁၉၅၂ တြင္ ျပန္တမ္း၀င္ အရာရႇိ ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ရာထူးအဆင့္ဆင့္ တက္လာခဲ့ရာ ၂၁ ဇူလိုင္ ၁၉၇၆ တြင္ ဗိုလ္မႇဴးႀကီး ရာထူးျဖင့္ ေျမာက္ပုိင္းတုိင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ တုိင္းမႇဴးအျဖစ္ ခန္႔အပ္ျခင္း ခံခဲ့ရသည္။ ၁ ဇန္န၀ါရီ ၁၉၇၉ တြင္ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္၊ ၇ ၾသဂုတ္ ၁၉၈၂ တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္၊ ၂၃ ဇူလုိင္ ၁၉၈၄ တြင္ ဒုတိယကာ ကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္(ၾကည္း) ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ျဖစ္ခဲ့သည္။ ထုိ႔ေနာက္ ၄ ႏို၀င္ဘာ ၁၉၈၅ တြင္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ျဖစ္လာကာ ၃၁ ေအာက္တုိဘာ ၁၉၈၆ တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ရာထူးတုိးျမႇင့္ ခန္႔အပ္ျခင္း ခံခဲ့ရသည္။ ၂၇ ဇူလိုင္ ၁၉၈၈ တြင္ ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီး ျဖစ္လာခဲ့သည္။

ပထမဆံုး သတင္းစာ ရႇင္းလင္းပြဲ

န၀တအစိုးရ တက္လာၿပီးေနာက္ ေနာက္တစ္ေန႔ျဖစ္ေသာ ၁၉ စက္တင္ဘာ ၁၉၈၈ တြင္ပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းရႇိ ျပည္တြင္းျပည္ပ သတင္းစာဆရာမ်ားအား ဖိတ္ေခၚကာ ပထမဆံုး သတင္းစာ ရႇင္းလင္းပြဲကုိ က်င္းပခဲ့သည္။ ယင္းသတင္းစာ ရႇင္းလင္းပြဲတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လတ္တေလာ ျဖစ္ေပၚေနေသာ အေျခအေနမ်ားႏႇင့္ ပတ္သက္၍ ရႇင္းလင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ထုိ႔ေနာက္ သတင္းစာ ရႇင္းလင္းပြဲမ်ားကုိ အခါအားေလ်ာ္စြာ က်င္းပခဲ့သည္။

ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ

န၀တဥကၠ႒ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္ လက္ထက္ ၂၁ ဒီဇင္ဘာ ၁၉၈၈ တြင္ အခန္းေလးခန္းပါ ပါတီစံုဒီမုိကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေရး ေကာ္မရႇင္ ဥပေဒကုိ ျပ႒ာန္းေၾကညာခဲ့သည္။ (ယင္းဥပေဒအရ ၂၇ ေမ ၁၉၉၀ တြင္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးကုိ က်င္းပခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရ စီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္က မဲအျပတ္အသတ္ အႏိုင္ရရႇိခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။)

စစ္တန္းလ်ားသုိ႔ျပန္မည္

န၀တဥကၠ႒ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္က ၂၇ မတ္ ၁၉၈၉ တပ္မေတာ္ေန႔ စစ္ေရးျပအခမ္းအနား၌ မိန္႔ခြန္းေျပာၾကား ခဲ့ရာ၌ ''ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးရင္ လုိအပ္တာေတြ ေဆာင္ရြက္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ျပည္သူ႔ဆႏၵနဲ႔ ေရြးခ်ယ္လုိက္တဲ့ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလႇယ္ေတြ က ဥပေဒနဲ႔အညီ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္တဲ့ အစိုးရသစ္ ေပၚေပါက္လာမႇာ ျဖစ္တယ္။

အဲဒီအစိုးရသစ္ အေနနဲ႔ ႏုိင္ငံေတာ္ကုိ ဆက္လက္ဦးေဆာင္ သြားရာမႇာ ျပည္သူလူထုရဲ႕ အက်ဳိးစီးပြားအတြက္ အစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ဆံုး ေဖာ္ေဆာင္သြား လိမ့္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္မႇန္းထားတယ္။ တုိ႔တပ္မေတာ္သားေတြ အဖုိ႔ကေတာ့ စစ္တန္းလ်ားကုိ ျပန္သြားၿပီးတုိ႔ရဲ႕ မူလအဓိက တာ၀န္ႀကီးျဖစ္တဲ့ အခုေျပာၾကားရာမႇာ ပါ၀င္တဲ့ တာ၀န္ႀကီးေတြကုိ ဦးလည္မသုန္ ဆက္လက္ႀကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္သြားရမႇာပဲ ျဖစ္တယ္'' စသည္ျဖင့္ ထည့္သြင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

န၀တဥကၠ႒ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႇဴးႀကီး

န၀တဥကၠ႒ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္သည္ ၁၈ မတ္ ၁၉၉၀တြင္ ျမန္မာ့စစ္ဘက္ ဆုိင္ရာတြင္ တစ္ႀကိမ္တစ္ခါမွ် မရႇိဖူးေသးသည့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႇဴးႀကီး ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႇဴးႀကီး ေစာေမာင္သည္ ၂၃ ဧၿပီ ၁၉၉၂ တြင္ အနားယူခဲ့ရာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးသန္းေရႊ ဆက္လက္ တာ၀န္ယူခဲ့သည္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး သန္းေရႊသည္ မတ္ ၂၀ ရက္တြင္ ကာကြယ္ေရး ၀န္ႀကီးျဖစ္ခဲ့ၿပီး ဧၿပီ ၂၄ ရက္တြင္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ တာ၀န္ကုိပါ ပူးတြဲထမ္းေဆာင္ခဲ့သည္။ ၁၉၉၃ ခုႏႇစ္အတြင္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးသန္းေရႊသည္လည္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႇဴးႀကီး ျဖစ္လာခဲ့သည္။

န၀တမႇ နအဖသို႔

၁၅ ႏုိ၀င္ဘာ ၁၉၉၇ တြင္ ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕ (န၀တ)ကို ေၾကညာခ်က္အမႇတ္ ၁/၉၇ ျဖင့္ ဖ်က္သိမ္းလုိက္ၿပီးေနာက္ ႏုိင္ငံေတာ္ ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏႇင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးေကာင္စီ (နအဖ)ကုိ ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။ နအဖအဖြဲ႕တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႇဴးႀကီး သန္းေရႊက ဥကၠ႒၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေမာင္ေအးက ဒုတိယဥကၠ႒၊ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးခင္ညြန္႕၊ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး တင္ဦးႏႇင့္ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ၀င္းျမင့္တုိ႔က အတြင္းေရးမႇဴး(၁)(၂)(၃) မ်ားအျဖစ္ ပါ၀င္ၿပီး အဖြဲ႕၀င္မ်ားအျဖစ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ခုနစ္ဦး၊ ဗိုလ္မႇဴးခ်ဳပ္ခုနစ္ဦး ပါ၀င္ပါသည္။

ယင္းန၀တမႇ အသြင္ေျပာင္းလဲခဲ့သည့္ နအဖအဖြဲ႕ကုိ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပၿပီးေနာက္ ၂၀၁၁ ခုႏႇစ္ မတ္ ၃၀ ရက္တြင္ ဖ်က္သိမ္းလုိက္ပါသည္။

က်မ္းကုိး

၁။ ျမန္မာ့ရက္စဥ္သမုိင္း (ဒုတိယတြဲ)

၂။ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႏႇင့္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္မ်ား အတၴဳပၸတၲိ (မင္းမင္းစုိး)၊ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ စာၾကည့္တုိက္ႏႇင့္ သုတပညာဌာန က်မ္းျပဳစာတမ္း